Specjalny serwis na czas pandemii dla przedsiębiorców PAIH24: 22 334 99 55
Eksport
Strona główna > Eksport > Rynki zagraniczne > Białoruś > Białoruś - alert sankcyjny

BREXIT – bądź na bieżąco!Alert sankcyjny Białoruś

Aktualizacja 23.06.2022 

W obliczu obecnej sytuacji wielu przedsiębiorców zastanawia się co dalej w zakresie współpracy z podmiotami białoruskimi. Przedsiębiorco, zanim podejmiesz decyzję dotyczącą Twojej działalności w Białorusi, warto zwrócić uwagę i przeanalizować następujące kwestie:  

contact form  Sankcje sektorowe

sprawdź, czy Twój produkt (na listach sankcyjnych są podane kody celne) nie jest objęty embargiem zarówno ze strony białoruskiej, jak i ze strony Unii Europejskiej. Sprawdź tutaj.

a) Ograniczenia dotyczące handlu towarami wykorzystywanymi do produkcji lub wytwarzania wyrobów tytoniowych, produktów mineralnych, produktów zawierających chlorek potasu („potas”), produktów drzewnych, wyrobów cementowych, wyrobów z żelaza i stali oraz wyrobów z gumy. Zakaz eksportu na Białoruś lub do użytku na Białorusi towarów i technologii podwójnego zastosowania, towarów i technologii, które mogłyby przyczynić się do militarnego i technologicznego rozwoju Białorusi oraz rozwoju jej sektora obronności i bezpieczeństwa oraz wywozu maszyn. 

b) Polski embargo na węgiel. Zakazane jest:
  • wprowadzanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 
  • przemieszczanie między dwoma państwami przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 
  • przemieszczanie z terytorium innego państwa członkowskiego UE 
węgla oraz koksu pochodzących z terytorium Federacji Rosyjskiej albo Białorusi. 

Kontroli zakazu dokonuje naczelnik urzędu celno-skarbowego. Jeżeli naczelnik stwierdzi naruszenie, zajmuje towar oraz występuje o orzeczenie jego przepadku na rzecz Skarbu Państwa. 

Osoba lub podmiot naruszające powyższy zakaz podlegają karze pieniężnej w wysokości do 20 000 000 zł nakładanej przez Szefa Krajowej Administracji. 

Podmiotom, których dotyczy zakaz dotyczący wprowadzania na terytorium Rzeczypospolitej lub tranzytu węgla, będą przysługiwały rekompensaty za szkody rzeczywiste. 

contact form  Sankcje podmiotowe

sprawdź, czy Twój kontrahent lub osoby z nim związane nie znajdują się na liście osób objętych sankcjami. Pamiętaj, że lista dotyczy również członków rodziny.  

a) Wielka Brytania nałożyła sankcje na ponad 100 członków białoruskich władz za wtrącenie tysięcy obywateli do więzienia za protesty przeciwko sfałszowanym wyborom w sierpniu 2020 r., a teraz nałożyła sankcje wobec wysokich rangą wojskowych na Białorusi, szczególnie za ich rolę w przyłączeniu się i ułatwianiu rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Przeczytaj tutaj.

b) Unia Europejska nałożyła sankcje indywidualne na 22 osoby, powiązane z armią białoruską. Decyzja >>  

c) Stany Zjednoczone w 2020 r. nałożyły sankcje na białoruskich urzędników w związku z wyborami, które Zachód uznał za sfałszowane. W kwietniu 2021 r. Stany Zjednoczone cofnęły również zezwolenie na niektóre transakcje z dziewięcioma państwowymi przedsiębiorstwami w związku z domniemanymi naruszeniami i nadużyciami praw człowieka. Przeczytaj tutaj.

d) Lista sankcyjna MSWiA

Od 26 kwietnia 2022 roku Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji prowadzi listę sankcyjną, czyli listę osób i podmiotów objętych sankcjami. Decyzję o wpisie na listę podejmuje Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Decyzja może być podjęta wobec osób:

  • bezpośrednio lub pośrednio wspierających:
    • agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętą w dniu 24 lutego 2022 r.,
    • poważne naruszenie praw człowieka,
    • represje wobec społeczeństwa obywatelskiego i pozycji demokratycznej,
  • których działalność stanowi inne poważna zagrożenie dla demokracji, lub praworządności w federacji Rosyjskiej lub na Białorusi. 
    Decyzja w sprawie wpisu może ponadto dotyczyć osób i podmiotów bezpośrednio związanych z wyżej wymienionymi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu posiadanych przez nie środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych. 
        Wobec osób i podmiotów wpisanych na listę sankcyjną stosowane będzie: 
          • zamrożenie wszystkich funduszy i zasobów gospodarczych będących własnością, znajdujących się w posiadaniu lub pod ich kontrolą, 
          • zakaz udostępniania bezpośrednio i pośrednio funduszy lub zasobów gospodarczych, 
          • zakaz umyślnego i świadomego udziału w czynnościach zmierzających do obejścia zakazów. 
                      Wykluczenie z postępowań o udzielenie zamówienia publicznego:
                          • wykonawcy i uczestnicy konkursów występujący na listach sankcyjnych Unii Europejskiej, przyjętych wobec Rosji i Białorusi (Rozporządzenie 765/2006 i Rozporządzenie 269/2014) 
                          • wykonawcy i uczestnicy konkursów występujących na liście sankcyjnej MSWiA 
                          • wykonawcy i uczestnicy konkursów, których beneficjentem rzeczywistym jest osoba występująca na jednej z tych list sankcyjnych 
                          • wykonawcy i uczestnicy konkursu, których jednostką dominującą jest podmiot występujący na jednej z tych list sankcyjnych, 
                            wykluczeni z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych. 
                                Lista osób i podmiotów objętych sankcjami - Przeczytaj tutaj.
                                    e) 3 czerwca UE nakłada sankcję na kolejnych przedstawicieli elit politycznych oraz podmioty gospodarcze Białorusi. Lista dostępna, tutaj

                                        contact form  Sankcje finansowe

                                        sprawdź czy dana instytucja finansowa nie została objęta sankcjami. Unia Europejska nałożyła na Białoruś szereg ograniczeń. Są to m.in.: 

                                        1. Odcięcie od dostępu do SWIFT 3 banków białoruskich: Bank Dabrabyt, BelaGazpromBank, Bank Rozwoju Republiki Białorusi. 
                                          Decyzja >> 
                                          Rozporządzenie >> 

                                        2. Zamrożenie środków Banku Centralnego Białorusi. 
                                          Decyzja >> 
                                          Rozporządzenie >> 

                                        3. Zakaz publicznej pomocy finansowej skierowanej do Białorusi.
                                          Decyzja >> 
                                          Rozporządzenie >>  

                                        4. Zakaz obrotu papierami wartościowymi denominowanymi w euro lub banknotami z podmiotami białoruskimi.
                                          Decyzja >> 
                                          Rozporządzenie >>  
                                        5. 3 czerwca UE nakłada sankcje na kolejne banki RB: Belinvestbank (Białoruski Bank Odbudowy i Rozwoju)
                                          Decyzja >>  

                                        contact form  Sankcje transportowe


                                        Od 16 kwietnia Białoruś nie wpuszcza TIRów zarejestrowanych w UE (komunikat ze strony Ministerstwa Transportu RB pod linkiem.

                                        16 kwietnia, od godziny 00:00 wprowadzono zakaz ruchu pojazdów towarowych (ciężarowych i ciągników) zarejestrowanych w Unii Europejskiej przez granicę celną Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej na Białoruś. Wyjątkiem jest ich przejście przez określone punkty kontrolne do specjalnie wyznaczonych miejsc do wykonywania operacji ładunkowych i transferów. 

                                        Ograniczenie to nie obowiązuje do 23 kwietnia dla pojazdów ciężarowych zarejestrowanych w UE, które wjechały na terytorium Białorusi przed 16 kwietnia.

                                        Pojazdy zarejestrowane w UE, przewożące przesyłki pocztowe i żywe zwierzęta, odprawiane są bez ograniczeń. 

                                        Ponadto zdefiniowany został wykaz miejsc, do których pojazdy zarejestrowane w UE mogą się udać w celu wykonywania przewozów towarowych i przesiadek z pobliskich punktów kontroli granicznej. 

                                        Również Państwowy Komitet Celny w porozumieniu z Ministerstwem Transportu określi inne tego typu miejsca. 

                                        Białoruska Izba Celna wskazała 14 punktów przeładunku (deklaracji celnych) i przeczepienia dla przewoźników z UE, więcej informacji tutaj

                                        Państwowy Komitet Celny przypomniał również, że pojazdy zarejestrowane w UE przewożące przesyłki pocztowe, żywe zwierzęta, ładunki ponadgabarytowe i humanitarne jeżdżą bez ograniczeń.  

                                        Po 23 kwietnia białoruskie organy celne nie pozwolą ciężarówkom i ciągnikom zarejestrowanym w UE na przejazd przez inne punkty kontrolne, niż specjalnie do tego wyznaczone punkty do przeładunków i transferu. 

                                        Trzeba także rozróżnić, że funkcjonują dwa rodzaje punktów: 
                                        • Punkt odprawy celnej (Пункт таможенного оформления), gdzie odbywa się odprawa celna oraz przeładunek towaru. 
                                        • Strefa systemu elektronicznej kolejki pojazdów wjeżdżających do drogowego punktu kontrolnego (Зона ожидания системы электронной очереди транспортных средств для въезда в автодорожный пункт пропуска). Tutaj można tylko przepiąć naczepę z ciągnika zarejestrowanego w UE na ciągnik zarejestrowany w Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej (Białoruś, Rosja, Armenia, Kazachstan, Kirgistan). 
                                        Rekomendujemy o zwracanie się firm do przewoźników międzynarodowych w celu pozyskania szczegółowych informacji odnośnie schematu przeładunku, opłat i czasu potrzebnego na załatwienie całej procedury. 

                                        Piąty pakiet sankcji:  

                                        Od 9 kwietnia obowiązuje piąty pakiet sankcji Unii Europejskiej wobec Rosji i Białorusi, wprowadzony poniższymi aktami prawnymi:
                                        • Rozporządzenie Rady (UE) 2022/576 z 8 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 833/2014 dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE L111 z 08.04.2022 r., str. 1) - przeczytaj tutaj
                                        • Rozporządzenie Rady (UE) 2022/577 z 8 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (WE) nr 765/2006 dotyczącego środków ograniczających w związku z sytuacją na Białorusi oraz jej zaangażowaniem w rosyjską agresję przeciwko Ukrainie (Dz. Urz. UE L111 z 08.04.2022 r., str. 67) - przeczytaj tutaj
                                        • Decyzja Rady (WPZiB) 2022/578 z 8 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany decyzji 2014/512/WPZiB dotyczącej środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE L111 z 08.04.2022 r., str. 70) - przeczytaj tutaj
                                        • Decyzja Rady (WPZiB) 2022/579 z 8 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany decyzji Rady 2012/642/WPZiB dotyczącej środków ograniczających w związku z sytuacją na Białorusi i udziałem Białorusi w agresji Rosji wobec Ukrainy (Dz. Urz. UE L111 z 08.04.2022 r., str. 81) - przeczytaj tutaj

                                        Zakaz transportu drogowego wobec Białorusi

                                        Przyjęte przepisy wprowadziły dla przedsiębiorców transportu drogowego mających siedzibę na Białorusi zakaz dokonywania transportu drogowego towarów na terytorium UE, w tym tranzytu. Nie ma on jednak zastosowania do przedsiębiorców transportu drogowego przewożących przesyłki pocztowe w ramach świadczenia usługi powszechnej.

                                        Ponadto organy państwa członkowskiego UE mogą wprowadzić wyjątki od ww. zakazu, o ile zostaną spełnione określone warunki. Państwa członkowskie mogą zezwolić na przewóz towarów przez przedsiębiorstwo transportu drogowego mające siedzibę na Białorusi, jeżeli właściwe organy ustalą, że taki przewóz jest konieczny do:
                                        • zakupu, przywozu lub transportu do UE gazu ziemnego i ropy naftowej, w tym produktów rafinacji ropy naftowej, a także tytanu, aluminium, miedzi, niklu, palladu i rudy żelaza;
                                        • zakupu, przywozu lub transportu produktów farmaceutycznych, medycznych, rolnych i spożywczych, w tym pszenicy; lub
                                        • w celach humanitarnych; lub
                                        • funkcjonowania przedstawicielstw dyplomatycznych i konsularnych Unii i państw członkowskich na Białorusi, w tym delegatur, ambasad i misji, lub organizacji międzynarodowych na Białorusi korzystających z immunitetów zgodnie z prawem międzynarodowym.
                                        Podobnie jak w przypadku Rosji w odniesieniu do zakazu transportu drogowego dla przedsiębiorców z Białorusi wprowadzono okres przejściowy i w konsekwencji do 16 kwietnia 2022 r. zakaz ten nie ma zastosowania do transportu towarów, który rozpoczęto przed 9 kwietnia pod warunkiem, że pojazd przedsiębiorstwa transportu drogowego:
                                        • znajdował się na terytorium Unii już 9 kwietnia 2022 r. lub
                                        • musi przedostać się tranzytem przez terytorium Unii, aby powrócić na Białoruś.
                                        Powyższe sankcje obowiązują od 9 kwietnia 2022 r. i nie dotyczą polskich przewoźników drogowych ani przewoźników z innych państw niż Rosja i Białoruś.  Polski - przeczytaj tutaj

                                        Sankcje odwetowe:  


                                        Białoruś wprowadziła sankcję 16 kwietnia od północy. Komunikat ze strony Ministerstwa Transportu RB - przeczytaj tutaj.

                                        Od godziny 00:00 w dniu 16 kwietnia 2022 r. wprowadzono zakaz ruchu pojazdów towarowych (ciężarowych i ciągników) zarejestrowanych w Unii Europejskiej przez granicę celną Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej na Białoruś. Wyjątkiem jest ich przejście przez określone punkty kontrolne do specjalnie wyznaczonych miejsc do wykonywania operacji ładunkowych i transferów.

                                        Ograniczenie to nie obowiązuje do 23 kwietnia 2022 r. dla pojazdów ciężarowych zarejestrowanych w UE, które wjechały na terytorium Białorusi przed 16 kwietnia 2022 r.

                                        Pojazdy zarejestrowane w UE, przewożące przesyłki pocztowe i żywe zwierzęta, odprawiane są bez ograniczeń.

                                        Ponadto zdefiniowany został wykaz miejsc, do których pojazdy zarejestrowane w UE mogą się udać w celu wykonywania przewozów towarowych i przesiadek z pobliskich punktów kontroli granicznej.

                                        Również Państwowy Komitet Celny w porozumieniu z Ministerstwem Transportu określi inne tego typu miejsca.

                                        Informacja prasowa: przeczytaj tutaj i tutaj.

                                        Aktualne informacje nt. występujących ograniczeń w eksporcie z Unii Europejskiej dla konkretnego asortymentu (wg nazwy lub kodu HS) można znaleźć tutaj.

                                        contact form  Umowy eksportowe

                                        Przeanalizuj postanowienia umowy (zalecane skorzystanie z pomocy prawnika) w szczególności dotyczące:

                                        • siły wyższej (o ile takie postanowienia zostały zawarte w umowie);
                                        • banku wskazanego przez kontrahenta (czy nie jest objęty sankcjami, czy nie został odłączony od SWIFT.
                                          Lista banków wykluczonych z systemu SWIFT >>
                                        • waluty wskazanej do rozliczeń z kontrahentem - sprawdź aktualne ograniczenia/sankcje finansowe związane z możliwością prowadzenia rozliczeń z kontrahentem. 
                                        • prawa właściwego, które ma zastosowanie w przypadku interpretacji postanowień, innymi słowy do którego kodeksu/rozporządzenia etc. będziesz musiał zajrzeć (polskiego czy białoruskiego), żeby się dowiedzieć jakie są skutki prawne zawarcia w umowie poszczególnych postanowień. Ważne też jest sprawdzić do jakiego sądu strony będą musiały zwrócić się w przypadku sporu związanego z umową;
                                        • odpowiedzialności stron w przypadku zaistnienia okoliczności niezależnych od stron (innych niż te, które mogą być kwalifikowane jak siła wyższa).

                                        contact form  Zawieszenie/ likwidacja spółki

                                        jeżeli posiadasz spółkę zarejestrowaną na terytorium Białorusi, sprawdź procedurę zawieszenia działalności spółki, bądź jej likwidacji.


                                        contact form  Transport/ logistyka

                                        jeśli korzystasz z usług firmy spedycyjnej, skontaktuj się z jej przedstawicielem i ustal czy istnieją ograniczenia, które mogą wpłynąć na dostawę Twoich towarów.


                                        contact form  Przydatne strony

                                        warto na bieżąco monitorować komunikaty pojawiające się na oficjalnych stronach następujących instytucji: 


                                        contact form  Q&A / Najczęściej zadawane pytania

                                        Lista pytań i odpowiedzi jest dostępna tutaj.




                                        Informacje zawarte w udostępnionym materiale pochodzą z zewnętrznych baz, które w żaden sposób nie są administrowane, modyfikowane ani poddawane kontroli przez Polską Agencję Inwestycji i Handlu S.A. z siedzibą w Warszawie (dalej „PAIH”). Dokładamy wszelkich starań, aby przekazywane informacje zostały pozyskane z wiarygodnych źródeł, jednakże PAIH nie ponosi żadnej odpowiedzialności za dokładność, kompletność, wiarygodność, użyteczność, aktualność tych informacji oraz ich przydatność do określonego celu ani za wyniki uzyskane w związku z korzystaniem z tych informacji. PAIH nie ponosi odpowiedzialności z tytułu jakiejkolwiek szkody bezpośredniej lub pośredniej jakiegokolwiek rodzaju, w tym szkody za utratę zysków wynikłej z całkowicie lub częściowo wykorzystania informacji udostępnionych przez PAIH w niniejszym materiale. W związku z tym każdy odbiorca tych informacji powinien sprawdzić przydatność i poprawność wyżej wymienionych informacji zgodnie z ich przeznaczeniem i korzysta z tych informacji na własną odpowiedzialność. Polska Agencja Inwestycji i Handlu S.A. oraz jej pracownicy nie ponoszą w żadnym wypadku odpowiedzialności za jakąkolwiek decyzję lub działanie podjęte w oparciu o wyżej wymienione informacje ani za jakiekolwiek konsekwencje wynikające z decyzji podjętych w oparciu o te informacje. 

                                        Polska Agencja Inwestycji i Handlu S.A.

                                        ul. Krucza 50

                                        00-025 Warszawa


                                        Wszystkie prawa zastrzeżone; Wyłączenie odpowiedzialności

                                        Biuletyn Informacji Publicznej PAIH internetART
                                        Portal wykorzystuje pliki cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich zapis lub wykorzystanie.
                                        Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności. Akceptuję politykę prywatności Portalu zamknij